Van 8 tot en met 10 januari werd door de Society for Medical Decision Making (SMDM) de “2nd Asia-Pacific Conference" georganiseerd in Hong Kong. Dr. Paul Kil, uroloog bij het St. Elisabeth Ziekenhuis in Tilburg heeft in Hong Kong de keuzehulp voor gelokaliseerd prostaatkanker gepresenteerd.
"De presentatie ging in op de invloed van arts bij behandeling van vroegstadium prostaatkanker en het belang van gezamenlijke besluitvorming (Shared Decision Making) tussen arts en patiënt. De keuzehulp is daarvoor een hulpmiddel bij uitstek." aldus dr. Kil.
Waarom een keuzehulp voor prostaatkanker?
Voor prostaatkanker in een vroeg stadium zijn meestal meerdere gelijkwaardige behandelingen mogelijk: operatie, bestralen of afwachten met de behandeling. Het is voor patiënten moeilijk kiezen tussen deze behandelopties. Welke behandeling het beste is, hangt namelijk vaak af van de bijwerkingen van deze keuze. In deze keuzehulp worden patiënten ondersteund bij het benoemen wat zij belangrijk vinden, zodat hier rekening mee gehouden kan worden bij de behandelkeuze.
Eerste resultaten onderzoek
De implementatie van de keuzehulp is in onderzoeksverband bestudeerd, daarbij zijn 18 ziekenhuizen in Nederland betrokken. Uit de eerste resultaten van het onderzoek blijkt dat 74% van de patiënten (n=175) een initiële voorkeur had. Tweederde van deze patiënten bleef na het doorlopen van de keuzehulp bij deze keuze, en bij een derde van de patiënten veranderde de voorkeur. Daarnaast blijkt dat 50% van de patiënten die initieel geen behandelvoorkeur hadden, na het doorlopen van de keuzehulp wél een behandelvoorkeur konden aangeven (23 van de 46).
Daarnaast heeft 84% van de urologen (n=20) aangegeven dat ze toegevoegde waarde zien in het gebruik van de keuzehulp en deze graag structureel te willen blijven gebruiken. Ook geeft 80% van de urologen aan dat het gebruik van de keuzehulp hen geen extra tijd kost.
Hoe werkt het in de praktijk?
De behandelend arts reikt de patiënt een receptbrief met een inlogcode uit om zelf op een rustig moment de keuzehulp in te vullen. Aan de hand van stellingen kan de patiënt zelf aangeven wat persoonlijk belangrijke overwegingen zijn om wel of niet voor een bepaalde behandeling te kiezen. In het ziekenhuis bespreekt de behandelend arts de resultaten vervolgens met de patiënt. Daardoor ontstaat een gelijkwaardige relatie tussen beiden. Uiteindelijk wordt een gezamenlijk besluit genomen over de verdere behandeling, een besluit waar de patiënt dan ook zelf achter staat.
Keuzehulp uitproberen?
ZorgKeuzeLab heeft al meerdere keuzehulpen ontwikkeld, o.a. voor vroegstadium borstkanker. Bent u een uroloog, oncologisch chirurg of verpleegkundige en wilt u de Prostaatkanker keuzehulp of Borstkanker keuzehulp uitproberen in uw dagelijkse praktijk? Bekijk dan hier de mogelijkheden.
Gerelateerde artikelen
Veel vrouwen met vroegstadium borstkanker kunnen kiezen uit een borstsparende behandeling of een volledige borstverwijdering. De mammachirurg beoordeelt of deze opties technisch haalbaar zijn. In tegenstelling tot recente berichtgeving in de media geven beide behandelingen dezelfde kans op overleving. Welke behandeling vervolgens het beste is, hangt vooral af van de voorkeur van de patiënt.
Patiënten hebben behoefte aan eerlijke, transparante informatie over behandelopties. Daarom heeft het ZorgKeuzeLab in nauwe samenwerking met het Maastricht UMC+ in april 2015 de borstkanker keuzehulp gelanceerd. De keuzehulp is bedoeld voor vrouwen met vroegstadium borstkanker die de keuze hebben tussen een borstsparende behandeling of een volledige borstverwijdering met of zonder reconstructie. Al deze keuzes stellen de patiënt voor een dilemma. Er is namelijk geen goede of foute keuze, iedere behandeloptie heeft zijn eigen voor- en nadelen. Wat de ene patiënt belangrijk vindt hoeft niet vanzelfsprekend zwaarwegend te zijn voor de ander.
De keuzehulp biedt uitkomst door op een overzichtelijke en duidelijke manier persoonlijke ondersteuning te bieden. Dat werkt als volgt: de patiënte krijgt een inlogcode om thuis op haar gemak de keuzehulp in te vullen. Aan de hand van stellingen kan zij zelf aangeven wat voor haar persoonlijk belangrijke overwegingen zijn om wel of niet voor een bepaalde behandeling te kiezen. Bij het invullen beoordeelt de patiënt een aantal stellingen zoals: “Ik wil een deel van mijn borst behouden" en “Ik vind bijwerkingen van bestraling acceptabel, als ik daardoor een deel van mijn borst kan behouden". In het ziekenhuis bespreekt de behandelend arts de resultaten vervolgens met de patiënt. Uiteindelijk wordt een gezamenlijk besluit genomen over de verdere behandeling, een besluit waar de patiënt dan ook zelf achter staat.
De borstkanker keuzehulp uitproberen?
Voor patiënten
Bent u een patiënt met vroegstadium borstkanker en wilt u gebruik maken van de borstkanker keuzehulp? Maak dan hier een inlogcode aan.
Voor chirurgen, internist-oncologen en verpleegkundigen
Bent u chirurg, internist-oncoloog of verpleegkundige en wilt u de borstkanker keuzehulp kosteloos uitproberen in uw dagelijkse praktijk? Lees hier over de mogelijkheden en neem contact op met Regina The via regina@zorgkeuzelab.nl of 06 2422 0053.
Gerelateerde artikelen
Bij veel patiënten is onrust ontstaan naar aanleiding van berichtgeving in de media over het onderzoek van Sabine Siesling van het Integraal Kankercentrum Nederland (IKNL) op basis van gegevens van de Nederlandse Kanker Registratie. Medisch specialisten van onder meer Maastricht UMC+ vinden dat de conclusie van de onderzoekers voorbarig is.
Type behandeling en uitkomst hangt namelijk samen met vele factoren:
Op de website van Borstkankervereniging Nederland vindt u een uitgebreidere toelichting en het antwoord op veelgestelde vragen over dit onderwerp.
Gerelateerde artikelen:
Amersfoort, 7 december 2015 – Patiënten met uitgezaaide dikkedarmkanker willen samen met hun arts een weloverwogen behandelkeuze maken. Informatie over behandelingen en bijwerkingen is echter vaak complex. Daarnaast blijkt dat de helft van de patiënten slechts in beperkte mate onthoudt wat er in de spreekkamer wordt gezegd.
Voor inhoudelijke ondersteuning en om emotionele barrières bij de behandelkeuze te doorbreken ontwikkelen de Maag Lever Darm Stichting en ZorgKeuzeLab daarom in samenwerking met patiënten en vooraanstaande medisch oncologen de keuzehulp. Een interactieve tool die ondersteunt bij het kiezen van de best passende behandeling.
Nieuwe tool moet emotionele barrières in behandeltraject doorbreken
Veel patiënten slaan nu om verschillende redenen dicht tijdens het gesprek met de arts, onder andere doordat er zo veel informatie die op hen afkomt. De keuzehulp biedt patiënten objectieve informatie over de mogelijke behandelingen en bijwerkingen, die als een basis en naslagwerk kan dienen voor het gesprek tussen arts en patiënt. Daarnaast bestaat de keuzehulp uit stellingen, die kunnen bijdragen aan het maken van een keuze afgestemd op de individuele patiënt. Miriam Koopman, één van de drie oncologen: ‘Bij iedere behandeling voor uitgezaaide dikkedarmkanker staan patiënten voor hele moeilijke keuzes. Welke bijwerkingen wil iemand accepteren? Wat vinden zij belangrijk voor hun kwaliteit van leven? Die keuzes kun je het beste maken wanneer je volledig bent geïnformeerd. De keuzehulp helpt arts en patiënt daarbij.’
Door de keuzehulp krijgt een patiënt meer grip op de behandelkeuze. Meer grip zorgt uiteindelijk voor minder spijt, ongeacht het resultaat van de behandeling. Koopman: ‘Gezamenlijke besluitvorming is heel belangrijk. Patiënten willen geen standaard behandelprotocol volgen en zo veel mogelijk zelf de regie houden met een behandelplan afgestemd op hun eigen situatie en wensen.’
Ontwikkelteam dikkedarmkanker keuzehulp
Patiënt hoort liever wat wél haalbaar is.
Uit het behoeftenonderzoek, dat voor de ontwikkeling van de keuzehulp is gehouden, blijkt dat patiënten vaker willen horen wat in hun situatie nog wél haalbaar is. De prognose van hun levensverwachting wordt door sommige patiënten zelfs als irrelevant gezien. Koopman: ‘Patiënten geven aan te willen weten wat de diagnose en behandelopties voor hun kwaliteit van leven betekenen, en het liefst zo praktisch mogelijk. Bijvoorbeeld of ze nog kunnen zwemmen met hun kind, kunnen fietsen of de sauna bezoeken. Na de diagnose willen ze vooral weten hoe het leven nog zo normaal mogelijk verder kan verlopen met of zonder behandeling.’
Vanaf 2016 in ziekenhuizen
De uitkomsten van het behoeftenonderzoek worden gebruikt om de keuzehulp verder te ontwikkelen. Naast een professionele versie, voor artsen in het ziekenhuis, wordt er ook een consumentenversie ontwikkeld. Die biedt iedereen die hieraan behoefte heeft informatie waardoor hij of zij de regie kan nemen over de behandeling. De Maag Lever Darm Stichting en ZorgKeuzeLab gaan een langdurig samenwerkingsverband aan voor de ontwikkeling en implementatie van de keuzehulp. Naast Dr. Miriam Koopman zijn de medisch oncologen Dr. Jan Willem de Groot en Dr. Judith de Vos-Geelen bij de ontwikkeling betrokken. De eerste zorginstellingen kunnen vanaf maart 2016 gebruik maken van de keuzehulp.
Financiering
De keuzehulp is een initiatief van de Maag Lever Darm Stichting. De stichting levert naast inhoudelijke kennis een financiële bijdrage. Daarnaast krijgt de keuzehulp financiële steun van Roche, Merck, Amgen, Sanofi en Stichting Hetty Odink. ZorgKeuzeLab levert naast de ontwikkeling ook een financiële bijdrage.
Gerelateerde artikelen