Wat begon vanuit een inhoudelijke overtuiging: samen beslissen moet vanzelfsprekend zijn, groeide uit tot een organisatie die met zorgprofessionals, patiëntenorganisaties en wetenschappelijke partners keuzehulpen ontwikkelt en implementeert in de dagelijkse zorgpraktijk.

We spraken Klemens over het begin, de groei en het moment waarop loslaten logisch werd.

Weet je nog wanneer je dacht: “Hier moeten we iets mee”?

“Dat moment weet ik nog heel goed. Ik hoorde dat er voor Parkinson drie behandelingen waren, maar dat je, afhankelijk van het ziekenhuis waar je kwam, soms maar over één van de drie werd geïnformeerd. Toen dacht ik: het zou toch veel eerlijker zijn als je over alle opties hoort, ongeacht waar je binnenloopt.

Daarnaast sprak ik de partner van een parkinsonpatiënt. Zij vertelde hoe sterk het karakter van haar partner was veranderd door de behandeling, iets waar ze zich vooraf niet bewust van waren. De impact van zo’n behandeling is enorm. Dan is het toch logisch dat je als patiënt kunt meebeslissen over wat het beste bij je past?

Door samen beslissen en expliciet maken wat je belangrijk vindt, word je in de spreekkamer veel meer als mens gezien dan als patiënt. Als ontwerper voelde ik me op mijn plek als brug tussen zorgverlener, patiënt en naaste. Samen een oplossing creëren die voor alle partijen van grote meerwaarde is in elke stap van het gezamenlijke keuzeproces. Het geeft me veel voldoening dat we daaraan hebben kunnen bijdragen.”

Als je terugkijkt op 13 jaar ZorgKeuzeLab, wat is je het meest bijgebleven?

“Hoe fijn het is om met een warm, hecht team keihard te werken aan dezelfde missie. Elkaar vertrouwen én samen veel lol hebben. Dat maakte de verantwoordelijkheid en het harde werken de moeite waard.”

Wat zien mensen van buitenaf misschien niet, maar was cruciaal voor het succes?

“Mijn wens om het zo eenvoudig mogelijk te houden. We zijn een klein team, dus het onderhoud van alles wat we maken moet behapbaar blijven. Dat kan alleen als je heel scherp weet wat je doelen zijn, focus houdt en bewust dicht bij de kern blijft. Complexiteit vermijden waar het kan. Dat klinkt simpel, maar vraagt discipline.”

Wanneer voelde je: we zijn een andere fase ingegaan?

“Toen we de behoefte voelden om ons aan te sluiten bij Performation als grote partij in de zorg. We kregen momentum in de opschaling van ontwikkeling en implementatie van keuzehulpen. Dan merk je dat we zijn verschoven van pionieren naar opschalen. Ik ben me er bewust van geweest dat in deze fase andere dingen komen kijken dan bij de start-up fase. We wilden sneller kunnen uitbreiden en professionaliseren. Opschalen vraagt andere structuren en andere verantwoordelijkheden.”

Wat maakt dit voor jou een logisch moment om een stap terug te doen?

“Performation is een grote, ervaren organisatie. Door de aansluiting kon ik mijn verantwoordelijkheden goed overdragen aan mensen die ZorgKeuzeLab weer een stap verder kunnen brengen. Dat maakt dit voor mij een logisch moment om ruimte te maken voor de volgende fase.”

Wat heeft het oprichten van ZorgKeuzeLab jou gebracht?

“Ik had 13 jaar geleden niet durven hopen dat we van een idee met een visie konden komen tot een bedrijf met een product dat dagelijks wordt ingezet in meer dan 50 ziekenhuizen in Nederland. Dat patiënten en zorgverleners er echt mee werken. Terwijl Regina en ik zelf niet uit de zorg komen.

En dat ik dit heb mogen doen met zo’n fijn team en partners die elke dag plezier brachten, ook als het soms zwaar was – dat is misschien nog wel het meest waardevol.”

Wat is de belangrijkste les die je meeneemt?

“Met een doel, een set goede uitgangspunten en uithoudingsvermogen kom je heel ver, als er ook een brede groep intrinsiek gemotiveerde mensen zijn die hier bij aansluiten. Zonder de goede relaties met onze medisch partners, patientenorganisaties en mensen in de ziekenhuizen zouden we nooit tot echte impact zijn gekomen.”

Na 11 jaar gewerkt te hebben bij IKNL en het UMC Utrecht, wilde ik graag op een andere manier bijdragen aan het verbeteren van de zorg voor patiënten. Iets waar patiënten direct voordeel van zouden hebben èn wat artsen en verpleegkundigen zou helpen in hun werk. Het werd een plek bij ZorgKeuzeLab waarbij ik mag meewerken aan het ontwikkelen en implementeren van nieuwe keuzehulpen, en mag bijdragen aan de verdere groei van zowel het portfolio als het team.

Na mijn studie geneeskunde heb ik vrij snel de beslissing gemaakt om niet in het ziekenhuis werkzaam te zijn. Na enige jaren in het laboratorium, heb ik de overstap gemaakt naar het klinisch en preklinisch onderzoek binnen de farmaceutische industrie en later ook binnen de medische afdeling van verschillende bedrijven.

Toch bleef de academische wereld trekken en in 2014 maakte ik de overstap naar IKNL en het UMC Utrecht. Daar richtte ik me op het onderzoek met klinische gegevens uit de dagelijkse praktijk. De patiënten die ik daarbij sprak, gaven regelmatig aan voor welke lastige keuzes zij kwamen te staan: wel of niet verder gaan met behandelen, toch die adjuvante chemotherapie of beter van niet… Lastige keuzes waarbij vaak veel informatie op de patiënt af komt.

Bij ZorgKeuzeLab proberen we de die informatie die de patiënt nodig heeft om een weloverwogen keuze te maken zo duidelijk en overzichtelijk mogelijk weer te geven. Dit doen we samen met een multidisciplinaire landelijke werkgroep, met vertegenwoordigers uit meerdere ziekenhuizen en patiënten(vertegenwoordigers) om eventuele verschillende zienswijzen allemaal aan tafel te hebben. Gezamenlijk kijken we voor welke keuzes een patiënt kan komen te staan en welke informatie hierbij essentieel is, zonder te streven naar het opnemen van alle details. Op deze manier ontstaat er een keuzehulp die aansluit bij de richtlijn èn bij de dagelijkse klinische praktijk.

Het geeft me voldoening om mijn medische kennis en ervaring die ik de afgelopen jaren heb opgedaan nu hiervoor in te kunnen zetten. Samen maken we het voor de patiënt makkelijker om een goed geïnformeerde keuze te maken, die past bij hun situatie en voorkeuren.